Τι σημαίνει η γνωστή φράση στην επιγραφή, η οποία βρίσκεται στην είσοδο του μουσείου του Άουσβιτς; Η συγκεκριμένη φράση είναι γραμμένη στη γερμανική γλώσσα ως ” Arbeit macht frei”, η οποία στα ελληνικά μεταφράζεται ότι “Η εργασία απελευθερώνει” / “Η εργασία σε κάνει ελεύθερο”. Όμως, η εννοιολογική της ερμηνεία απέχει πολύ από την πραγματικότητα. Λέγεται ότι σύμφωνα με μία από τις εκδοχές όπως μας εκμυστηρεύεται ο ξεναγός Χρυσόστομος Παπαδόπουλος, αν το προσέξει κανείς, το γράμμα Β στην πρώτη λέξη της επιγραφής είναι γραμμένο ανάποδα, υποδεικνύοντας και την αντίθετη σημασία της φράσης.
Οι Εβραίοι, οι οποίοι έφθαναν από τις αρχές του 1942 στα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης για το σχέδιο της τελικής εξόντωσης στο Άουσβιτς, όχι μόνο δεν εργάζονταν για να ζήσουν ελεύθεροι και αξιοπρεπείς, αλλά κατά την άφιξη τους γινόταν κατάχρηση όλων των αποσκευών τους. Τους χώριζαν από τις οικογένειές τους, “διαλέγοντας” τους πιο παραγωγικούς για τις χειρωνακτικές εργασίες από τους ηλικιωμένους, τις έγκυες, τα άτομα με αναπηρίες και τα παιδιά κάτω των 15 ετών, σύμφωνα με τον κ. Παπαδόπουλο. Τους τελευταίους τους οδηγούσαν στους θαλάμους αερίων για να τους θανατώσουν και έπειτα δίπλα στα κρεματόρια για την καύση, ώστε να κρύψουν τα ίχνη του εγκλήματος. Συγκεκριμένα, όπως μας εξηγεί ο κ. Παπαδόπουλος, περίπου το 75% οδηγούνταν απευθείας για θάνατο στους θαλάμους αερίων, ενώ περίπου το 25% χρησιμοποιούνταν για καταναγκαστική εργασία, ως αναλώσιμοι εργάτες.
Μάλιστα, σύμφωνα με τον κ. Παπαδόπουλο μέσα στο στρατόπεδο συγκέντρωσης υπήρχε ένα ασθενοφόρο, το οποίο περιείχε το δηλητήριο υδροκυάνιο και το μετέφερε για να το ρίξουν οι ειδικοί εκπαιδευμένοι νοσοκόμοι στους θαλάμους αερίων. Η ύπαρξη του ασθενοφόρου, έδινε μια υποτιθέμενη αίσθηση ασφάλειας και ότι δήθεν ενδιαφέρονται για την υγεία τους. Για να μην κινήσουν υποψίες, όταν επικρατούσε πανικός, οι Ναζί τους έλεγαν ότι πρέπει να βγάλουν τα ρούχα τους για να κάνουν μπάνιο, τους έδιναν πετσέτες και σαπούνι, ενώ είχαν τοποθετήσει και ψεύτικα ντους για να γίνουν πειστικοί, μας εξηγεί ο κ. Παπαδόπουλος. Η επιβίωση του ανθρώπου εκεί εξαρτώνταν από την αποδοτικότητά του στην σκληρή εργασία και τις κακουχίες. “Η ιατρική περίθαλψη υπήρχε μόνο για να σώζει τους Ναζί και να σκοτώνει τους ανθρώπους άλλων εθνικοτήτων”, συμπληρώνει.
Άλλωστε οι άνθρωποι, οι οποίοι μεταφέρθηκαν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης ήταν, για τους Ναζί, απλά ένας αριθμός, όπως αυτός που τους χάραζαν σε μορφή τατουάζ στο σώμα τους, κατά την παραμονή τους εκεί. Η εργασία στα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης ήταν μια μορφή εκμετάλλευσης, ένας τρόπος εξόντωσης, μία μικρή παράταση ζωής. Που όχι μόνο δεν τους απελευθέρωσε, αλλά φυλάκισε τη μεγαλύτερή τους επιθυμία: να ζήσουν.
